Cultuurnota gemeente Haarlemmermeer

De gemeenteraad buigt zich over de nieuwe Cultuurnota van Wethouder Arthur van Dijk. De nota gaat ervan uit dat de culturele instellingen méér ondernemer gaan worden, eigen producten op de markt gaan zetten en gaan samenwerken binnen en uiten de regio met andere instellingen. De inwoners van de Haarlemmermeer zullen dat in de toekomst gaan merken, want onze cultuur zal uiteindelijk dichter bij de mensen komen. MeerOmroep is het daar roerend mee eens. Thomas Hendriksen, secretaris in het bestuur van de omroep , heeft de Gemeenteraad op 28 juni j.l. toegesproken. Hij staat 100% achter het plan, maar vraagt dringend om regelmatige terugkoppeling en geen rigide financieel beleid.

Voorzitter, dames en heren van de raad,

Ik sta hier als bestuurslid van de Stichting MeerOmroep. MeerRadio en MeerTelevisie dus. Ook ondernemers zijn gevoelig voor cultuur. O.a. met mijn lidmaatschap van het comite van aanbeveling van MeerJazz bijv. wil ik dat laten zien. Maar nogmaals, vanavond sta ik hier namens MeerRadio en MeerTelevisie.

Onze lokale omroep is inmiddels een geautoriseerde cultuurorganisatie van de gemeente Haarlemmermeer. Daar ben ik trots op. Het bestuur van MeerRadio mag actief meehelpen aan de verspreiding van cultuur en ook van onze cultuur. Dat is mooi werk met mooi resultaat.

Het is ook nodig want de Haarlemmermeer scoort niet zo geweldig als het gaat om het culturele leven. In de Atlas voor Gemeenten staan wij economisch op 1 maar cultureel op 16. Een klein schrijnend voorbeeld: het aantal banen in creatieve bedrijfstakken , t.w. diensten en cultuur, is minder dan 50% van het gemiddelde van de 5- grootste gemeenten. Dat zegt iets. En in de woonindex staan wij op 17. Er is dus nog héél veel te doen in onze gemeente als we cultureel interessanter en rijker willen worden.

Wethouder van Dijk heeft ons in bevlogenheid aan ons nieuwe beroep geholpen: als u eerdaags uw akkoord aan deze nota geeft dan worden wij cultureel ondernemer.

De gemeente schrijft zelf: Het nieuwe cultuurbeleid biedt kansen voor cultuur en ruimte voor ondernemerschap. Dat denken wij ook. De gemeente gaat afspraken maken met de instellingen, zodat zij als ondernemer ook het eigen financiële draagvlak kunnen vergroten. Dat juichen wij toe. Enkele speerpunten in het beleid zijn dan cultuureducatie, jongerencultuur en cultuur en landschap.

Ook wij denken dat de tijd rijp is voor een wijziging in format, een wijziging in het model: geen automatisme meer als het om geld gaat, geen platte verliesfinanciering, geen in leven houden om het in het leven houden.

Het cultureel ondernemerschap staat als speerpunt nummer 1 in de cultuur nota. En op nr 5 lees ik: samenwerken in de regio. Ook wij vinden dit belangrijke en kanshebbende elementen.
Cultureel ondernemerschap is niet nieuw, het is van alle tijden maar past wel heel goed in onze huidige financieel krappe omstandigheden. Een cultureel ondernemer tracht voor kunst, cultuur en aanpalende diciplines zoveel mogelijk betalend publiek te interesseren en streeft tegelijkertijd naar een sluitende exploitatie van zijn 'onderneming'. Cultureel ondernemers onderscheiden zich van klassieke ondernemers doordat dat zij oog hebben voor meer dan de markt alleen. Ja dat is mooi, Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan.

Vrijwillige medewerkers zijn de harde kern van MeerOmroep, zoals ze de levende kern zijn van vele instellingen. Ze nemen een zeer belangrijke plek in, want zonder hen draaien veel culturele instellingen gebrekkig of niet. MeerOmroep zelf heeft méér dan 100 vrijwillige medewerkers. We zouden niet weten wat we zonder hen zouden moeten doen. Met die vrijwilligers en een enkele betaalde kracht gaan wij aan de slag met het nieuwe beleid. Maar daar ligt ook meteen de uitdaging. Vrijwillige medewerkers zijn niet zo scherp en snel aan te sturen als een betaalde staf. Ze hebben een ander tijdsritme en hun belangen liggen divers. Nieuwe concepten, nieuwe culturen, nieuwe werkwijzen kosten daarom tijd. De klus die de wethouder ons wil laten doen gaan we wel klaren, maar soms zit het eens tegen en duurt het wat langer. Geef ons die tijd.

U kent Elise v Melis, directeur van het Historisch Museum Haarlemmermeer en van Museum Cruquius, zeker wel. Zij en ik hebben het initiatief genomen de meest relevante culturele organisaties te gaan uitnodigen voor een vervolg op de sessies met de wethouder. Met organisaties als De Meerse, Duycker, Kunstfort.nl, Podium Architectuur etc. willen wij brainstormen over:
hoe wij elkaars sterke punten kunnen gebruiken, en hoe wij elkaars diensten kunnen inhuren. Kortom hoe we echt kunnen samenwerken.

En niet in het laatst: hoe we gezamenlijke promotie voor het cultuurgoed van de Haarlemmermeer kunnen maken. Een volgend stap zou dan kunnen zijn: samenwerking zoeken buiten de Ringvaart.

Cultureel ondernemerschap dus. Zoals ik al zei: MeerRadio zal het nieuwe cultuurbeleid loyaal uitvoeren, maar er zijn wel een paar punten die we u willen meegeven:

De omslag in cultuur, ( en hier spreek ik zeker ook voor andere culturele instellingen) zal vooral tijd en inzet kosten. Kijk naar Meerradio, u heeft ook de kranten het afgelopen jaar kunnen lezen: een omslag bij een organisatie met vrijwillige medewerkers gaat niet zonder slag of stoot. Maar wij maken de spelregels iets losser, we zoeken iets meer de randjes op van wat kan en mag. Dat is avontuurlijk, heeft risico’s in zich maar biedt ook grootse uitdagingen.

Natuurlijk zorgen wij voor het best mogelijke management en de best mogelijke resultaten binnen de budgettaire mogelijkheden en gegeven omstandigheden.
En wat we graag zouden willen: regelmatig evalueren met gemeentebestuur en ambtenaren, in korte lijntjes, en a.u.b geen kwade gezichten en financiële onwil als het eens niet lukt. Oprechte samenwerking tussen gemeente en Meerradio zou het parool moeten zijn. Dat past bij onze Haarlemmermeerse houding in de wereld.

Thomas Hendriksen
Secretaris van het bestuur van MeerOmroep